مدیریت کردن هیجانات مان چیست؟

چگونه می توانیم بررفتارهایمان کنترل داشته باشیم توصیه های مفید در این زمینه کدامند پیشنهادات مختلف برای کنترل بر خلق و خو و رفتار از دید روانشناسان را در ادامه مطلب برایتان آروده ایم با ماهمراه باشید و هیجانات خود را به موقع و به جا بروز دهید

دوره نوجوانی سرشار از نیاز به هیجان است اما کمتر مورد توجه قرار گرفته است. قبل از هر چیز بهتر است هیجان را تعریف کنیم. به زبان ساده هیجان در واقع پاسخی است که به احساساتu200aمان میu200aدهیم. به دیگر بیان هیجان میu200aتواند غم باشد که بیان آن گریه است یا خوشحالی باشد که بیان آن خنده است. هیجانات افکار، باورu200aها و انتظاراتی که داریم پاسخ ما را به آن هیجان مشخص میu200aکند.

به همین دلیل یک هیجان میu200aتواند پاسخu200aهای متفاوتی را در افراد مختلف ایجاد کند. همچنین تغییرات جسمی مانند افزایش ضربان قلب، گشاد شدن مردمک چشم یا افزایش تعداد تنفس را در هیجاناتی مانند ترس یا خشم ممکن است تجربه کنیم. این هیجانات بخشی طبیعی از زندگی افراد است که خصوصا در سن نوجوانی ممکن است پررنگu200aتر از دیگر سنین به نظر برسد.

چرا مدیریت هیجانات مهم است؟

حال سوال این است که چرا مدیریت هیجانات تا این حد مهم است و تاکید زیادی به آن میu200aشود؟ واقعیت این است که هیجانات منفی مانند خشم یا افسردگی میu200aتواند مشکلاتی را برای فرد یا اطرافیانش ایجاد کند. تصور کنید فردی که بسیار خشمگین شده، چنانچه موفق نشود این هیجان را کنترل کند، ممکن است هر لحظه دست به عملی بزند که باعث پشیمانی شود یا فردی که دچار افسردگی شده، ممکن است به خودکشی اقدام کند. برخی احساسات مانند خوشحالی هم میu200aتواند فرد را به سمت تفریحات ناسالم مانند مصرف قلیان، سیگار، یا رفتارu200aهای ضد اجتماعی و رفتارu200aهای نامناسب بکشاند. تمامی این موارد میu200aتواند به تصمیمات احساسی منجر شده و فرد بعد از اقدام واقعا از رفتارش پشیمان شود یا حتی دیگر فرصتی برای جبران نداشته باشد. پس در نتیجه مدیریت هیجانات چه از نوع مثبت و چه منفی، یکی از مهارتu200aهایی است که به فرد کمک میu200aکند به خودش و اطرافیان کمتر آسیب بزند و از طرفی باعث رشد بهتر خودش شود.

4 راهکار کنترل هیجانات

1- سعی کنید هیجاناتu200aتان را بشناسید:u200aشناخت هیجانات بخش مهمی از کنترل آن را شامل میu200aشود. در نظر بگیرید وقتی در یک موقعیت کسی به شما میu200aگوید: «تو الان عصبانی هستی» و شما پاسخ میu200aدهید: «نه به هیچ وجه» در حالی که رگ گردنتان بالا زده و صورتتان از شدت خشم سرخ شده است، گویا نسبت به هیجان منفی خودتان آگاه نیستید یا اگر آگاه هستید دیگر قادر به کنتر ل آن نیستید. بسیاری از اوقات اطرافیان ما هیجانات مارا بهتر از خودمان تشخیص میu200aدهند زیرا آنu200aها به تمام علایم فیزیکی، رفتاری و شناختی ما توجه میu200aکنند اما شناخت هیجانات کار زیاد سختی نیست. کافی است به تمام علایمی که بعد از یک رویداد در شما اتفاق میu200aافتد توجه کنید و با دقت بررسی کنید الان خوشحالید یا غمگین؟ سرحالید یا بیu200aحوصله؟ امیدوارید یا ناامید؟ وقتی بدانید چه هیجانی دارید، انتظارتان نسبت به رفتارتان منطقیu200aتر میu200aشود.

2- به هیجانات خود اجازه ابراز بدهید: u200aسادهu200aترین راه برای بروز هیجانی مانند خوشحالی، خندیدن است. حتی اگر تنها هستید گاهی میu200aتوانید مطلب خنده داری بخوانید و بلند بخندید. اگر غمگینید، سعی کنید درباره موضوعی که باعث ناراحتیu200aتان شده است با کسی صحبت کنید و حتی در حضور او گریه کنید و گاهی میu200aتوان احساساتی مانند خشم را در یک فعالیت مانند کار یا ورزش تخلیه کرد. فردی که پس از تجربه احساس خشم با مشت به کیسه بوکس میu200aکوبد نسبت به کسی که آن را در درون خودش سرکوب میu200aکند، زودتر با خشمش کنار خواهد آمد. اگر هیجان شما معطوف به شخص خاصی است، بهتر است درباره آن با او گفتu200aوگو کنید. به طور مثال بگویید: «مدتی است که میu200aخواهم بگویم…»، «درباره رفتاری که انجام دادی اینطور فکر کردم که…» اما مراقب باشید که در بروز هیجانات خود خطوط قرمز را رعایت کنید. هیچگاه به خودتان و دیگران اجازه ندهید به خاطر خشم به فردی توهین کنید یا او را مورد تنبیه فیزیکی قرار دهید.

3- گاهی احساسات خود را یادداشت کنید: u200aاین خود نوعی ابراز وجود برای بیان احساس است. نوشتن احساسات نه تنها راهی برای تخلیه آن است؛ بلکه فرصتی برای یافتن راهu200aحل درباره احساسات منفی نیز ایجاد میu200aکند. این تکنیک مخصوصا در مواقعی که مشغول انجام کار دیگری هستید بسیار کمکu200aکننده است. در واقع با این کار میu200aتوانید به احساساتتان برای بروز فرصت بدهید؛ مثلا اگر امروز کار خوبی انجام دادهu200aاید که بسیار خوشحال هستید میu200aتوانید خودتان را برای خوردن یک بستنی یا گرفتن یک هدیه دعوت کنید. گاهی میu200aتوانید احساس منفی خود را یادداشت کنید و یکu200aبار آن را بخوانید و سپس کاغذی را که هیجان منفیu200aتان در آن یادداشت شده است به آتش بکشید.

4- فنون کنترل هیجانات منفی را بیاموزید:u200aهیچ فردی نمیu200aتواند بگوید که هیجانات منفی را تجربه نمیu200aکند. طبیعی است که ما به خاطر اتفاقاتی که پیرامونمان میu200aافتد ممکن است هیجانات مختلفی را تجربه کنیم اما این که چطور با آن مواجه میu200aشویم به آموختن نیاز دارد. بسیاری از ما از کودکی آن را از اطرافیانمان مخصوصا والدین آموختهu200aایم ولی بخش مهمی از آن را باید فرا بگیریم؛ به طور مثال برای ابراز خشم باید از مهارتu200aهای ارتباطی مانند «زبان من» کمک گرفت. جملاتی مانند: «از این رفتار توبسیار ناراحت شدم» و «وقتی این طور رفتار میu200aکنی، بسیار برآشفته میu200aشوم».

از طرفی برای مواجه شدن با برخی هیجانات مانند افسردگی باید از پناه بردن به مصرف سیگار یا دیگرمواد خودداری کرد. به این دلیل که همواره باید اثر درازمدت یک عمل را در نظر گرفت نه فقط تاثیر کوتاه مدت آن را.

منبع: روزنامه خراسان